Instrument z plastikowej butelki może działać jak grzechotka, prosty ksylofon wodny albo tamburyno. Pusta butelka wykorzystuje rezonans, suche ziarna tworzą dźwięk perkusyjny, a poziom wody pozwala zmieniać wysokość tonu.
Grzechotka z butelki – najprostszy projekt
Do tego zadania wybierz małą, lekką butelkę, którą łatwo utrzymać w dłoni. Ryż, groch i koraliki nie brzmią tak samo, ponieważ różnią się wielkością, ciężarem i twardością.
Przygotuj następujące materiały:
- mała, czysta i sucha butelka plastikowa
- ryż, groch, kasza, suche nasiona albo koraliki
- mocna taśma klejąca
- opcjonalnie naklejki, farby lub kolorowa taśma do dekoracji
Wykonaj grzechotkę krok po kroku:
- Zdejmij z butelki etykietę i sprawdź, czy pojemnik jest całkowicie suchy.
- Wsyp niewielką ilość wybranego wypełnienia. Nie napełniaj butelki po brzegi, ponieważ ziarna muszą mieć miejsce, aby się przesuwać.
- Mocno zakręć butelkę i owiń zakrętkę kilkoma warstwami taśmy.
- Potrząśnij instrumentem i zmień ilość wypełnienia, aż uzyskasz oczekiwany dźwięk.
- Ozdób butelkę, ale nie zakrywaj zakrętki w sposób utrudniający sprawdzenie, czy jest szczelna.
Małe ziarna, takie jak ryż, dają zwykle drobniejszy, wyższy szelest. Groch i większe nasiona uderzają o ścianki mocniej, dlatego dźwięk jest bardziej wyraźny i głębszy. Koraliki mogą wydawać twardszy, bardziej metaliczny odgłos. Na barwę wpływa też liczba ziaren oraz materiał, z którego wykonano butelkę.
Ksylofon wodny z butelek
Kilka butelek ustawionych obok siebie może stworzyć prosty instrument melodyczny. W tym projekcie butelka działa jak pudło rezonansowe, a woda zmienia sposób drgania powietrza w jej wnętrzu.
Potrzebujesz:
- kilku podobnych, pustych butelek plastikowych
- wody
- stabilnej powierzchni do ustawienia butelek
- opcjonalnie barwników spożywczych do oznaczenia różnych poziomów wody
Przygotuj ksylofon wodny w kilku krokach:
- Umyj butelki, zdejmij etykiety i ustaw je pionowo obok siebie.
- Do pierwszej wlej niewielką ilość wody, do kolejnych stopniowo więcej.
- Zostaw jedną butelkę prawie pustą, a inną napełnij wyraźnie wyżej, aby różnica dźwięków była łatwa do usłyszenia.
- Delikatnie stukaj w butelki drewnianą pałeczką lub trzonkiem drewnianej łyżki.
- Przesuwaj poziom wody, aż uzyskasz kilka dźwięków tworzących prostą melodię.
Więcej wody oznacza zwykle niższy dźwięk, a mniej wody – wyższy. Zmieniasz wtedy ilość powietrza, które drga w butelce. Nie uderzaj mocno, bo cienki plastik może się odkształcić. Jeśli butelki są niestabilne, ustaw je w płytkim pudełku albo oprzyj o cięższy przedmiot.
Tamburyno z denek butelek
To projekt wymagający precyzyjnego cięcia, ale pozwala uzyskać brzęczący dźwięk podobny do prostego tamburyna. W środku połączonych denek umieszcza się kapsle, które uderzają o plastik podczas potrząsania.
Przygotuj:
- dwie plastikowe butelki
- nożyczki
- dziurkacz
- wstążkę albo mocny sznurek
- igłę z dużym oczkiem
- kilka kapsli
- taśmę klejącą lub pilnik do wygładzenia krawędzi
Wykonaj tamburyno w następującej kolejności:
- Odetnij z butelek dolne części tak, aby powstały dwa niewielkie plastikowe denka.
- Natychmiast wygładź krawędzie pilnikiem i oklej je mocną taśmą. Nie pozostawiaj żadnych ostrych fragmentów plastiku.
- Włóż jedno denko w drugie i zaznacz na obwodzie miejsca na otwory.
- Za pomocą dziurkacza wykonaj otwory w obu częściach. Jeśli plastik pęka, przerwij pracę i wybierz inne miejsce.
- Wsyp do środka kilka kapsli, dopasuj denka i przewlecz przez otwory wstążkę lub sznurek.
- Zawiąż mocne supły i sprawdź, czy pojemnik nie rozchodzi się podczas potrząsania.
Ostrzeżenie: cięcie butelki powinien wykonywać dorosły. Dziecko może pomagać przy ozdabianiu i testowaniu gotowego instrumentu dopiero wtedy, gdy wszystkie krawędzie są wygładzone i zabezpieczone taśmą. Sprawdź też, czy kapsle nie mogą wypaść z pojemnika.
Jak ozdobić gotowe instrumenty?
Dekoracja nie powinna utrudniać grania ani zasłaniać zakrętki, otworów i miejsc łączenia. Możesz wykorzystać:
- kolorowe naklejki
- taśmę dekoracyjną
- farby przeznaczone do plastiku
- wstążki przywiązane z dala od luźnej zakrętki
Porównaj brzmienie różnych butelek, rodzajów ziaren i poziomów wody. Połączenie grzechotki, ksylofonu wodnego i tamburyna pozwala stworzyć prosty domowy zestaw perkusyjno-melodyczny. Zmieniaj materiały i proporcje, ale za każdym razem sprawdzaj szczelność oraz bezpieczeństwo konstrukcji.



